ਨਿਊਯਾਰਕ/ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ:
ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਕੀਮਤੀ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ, ਸਪੇਸ-ਐਕਸ (SpaceX), ਜੂਨ 2026 ਤੱਕ ਆਪਣਾ ਆਈ.ਪੀ.ਓ. ਲਿਆਉਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਮੀਡੀਆ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਕੰਪਨੀ ਲਗਭਗ 75 ਬਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਜੁਟਾਉਣ ਦਾ ਟੀਚਾ ਰੱਖ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਕਦਮ ਨਾਲ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਕੁੱਲ ਕੀਮਤ 1.75 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ (ਲਗਭਗ 145 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ) ਹੋਣ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ। ਇਹ ਵਿਸ਼ਵ ਇਤਿਹਾਸ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਆਈ.ਪੀ.ਓ. ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ
ਸਪੇਸ-ਐਕਸ ਦੀ ਸਹਾਇਕ ਕੰਪਨੀ 'ਸਟਾਰਲਿੰਕ' (Starlink) ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾਵਾਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਲਈ ਸਰਕਾਰੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਦੂਰ-ਸੰਚਾਰ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਸਟਾਰਲਿੰਕ ਨੂੰ ਲਾਇਸੈਂਸ ਜਾਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਪੈਕਟ੍ਰਮ ਵੰਡ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਅੰਤਿਮ ਪੜਾਅ 'ਚ ਹੈ।
ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸਰਹੱਦੀ ਖੇਤਰਾਂ ਅਤੇ ਦੂਰ-ਦਰਾਡੇ ਦੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਫਾਈਬਰ ਆਪਟਿਕ ਕੇਬਲ ਪਹੁੰਚਾਉਣੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਸਟਾਰਲਿੰਕ ਰਾਹੀਂ ਸਿੱਧਾ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਪਹੁੰਚ ਸਕੇਗਾ। ਇਸ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬ ਦੇ 'ਡਿਜੀਟਲ ਭਵਿੱਖ' ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਹੁਲਾਰਾ ਮਿਲਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ।
ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ
ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸਮਾਰਟ ਫਾਰਮਿੰਗ (Smart Farming) ਲਈ ਹਾਈ-ਸਪੀਡ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਦੀ ਵੱਡੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਸਟਾਰਲਿੰਕ ਦੇ ਆਉਣ ਨਾਲ ਕਿਸਾਨ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਸੈਂਸਰਾਂ ਅਤੇ ਡਰੋਨਾਂ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਰੁਕਾਵਟ ਦੇ ਚਲਾ ਸਕਣਗੇ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਪੇਂਡੂ ਖੇਤਰਾਂ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ ਆਨਲਾਈਨ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਕੋਰਸਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਆਸਾਨ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।
ਮੁੱਖ ਤੱਥ ਅਤੇ ਜਾਣਕਾਰੀ
• ਕੀਮਤ: ਸਪੇਸ-ਐਕਸ ਦੀ ਬਾਜ਼ਾਰੀ ਕੀਮਤ 1.75 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਹੋਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ।
• ਲਾਇਸੈਂਸ: ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸਟਾਰਲਿੰਕ ਨੂੰ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
• ਤਕਨਾਲੋਜੀ: ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਰਾਹੀਂ ਬਿਨਾਂ ਕੇਬਲ ਦੇ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਸੇਵਾ ਮਿਲੇਗੀ।