ਗ੍ਰੀਨਲੈਂਡ ਅਚਾਨਕ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ‘ਚ ਕਿਉਂ?
ਗ੍ਰੀਨਲੈਂਡ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਵਿਸ਼ਵ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦੇ ਹਾਸ਼ੀਏ ‘ਤੇ ਰਿਹਾ, ਪਰ ਹੁਣ ਹਾਲਾਤ ਬਦਲ ਰਹੇ ਹਨ।
ਬਰਫ਼ ਦੇ ਪਿਘਲਣ ਨਾਲ ਆਰਕਟਿਕ ਖੇਤਰ ਖੁਲ੍ਹ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਹੇਠ ਲੁਕੇ ਸਰੋਤ ਮਹਾਨ ਤਾਕਤਾਂ ਨੂੰ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਯੂਰਪੀ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਮੀਡੀਆ ਅਨੁਸਾਰ, ਗ੍ਰੀਨਲੈਂਡ ਹੁਣ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਟਾਪੂ ਨਹੀਂ — ਇਹ ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਰਣਨੀਤਕ ਚਾਬੀ ਹੈ।
🇺🇸 ਅਮਰੀਕਾ: Trump ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਰੁਖ ਬਦਲਿਆ ਨਹੀਂ
2019 ਵਿੱਚ Donald Trump ਵੱਲੋਂ ਗ੍ਰੀਨਲੈਂਡ ਖਰੀਦਣ ਦੀ ਗੱਲ ਨੂੰ ਉਸ ਸਮੇਂ ਮਜ਼ਾਕ ਸਮਝਿਆ ਗਿਆ, ਪਰ ਅੱਜ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਨੀਤੀ ਉਸੇ ਦਿਸ਼ਾ ‘ਚ ਅੱਗੇ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ:
- Arctic military presence ਵਧਾਈ
- Greenland ਵਿੱਚ diplomatic engagement ਮਜ਼ਬੂਤ ਕੀਤੀ
- NATO ਰਾਹੀਂ Arctic security ‘ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕੀਤਾ
🇨🇳 ਚੀਨ: ਆਰਥਿਕ ਰਾਹੀਂ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼
ਚੀਨ ਨੇ ਗ੍ਰੀਨਲੈਂਡ ‘ਚ:
- Rare earth mining
- Infrastructure investment
- Polar Silk Road
ਵਰਗੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ‘ਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਦਿਖਾਈ, ਪਰ ਡੈਨਮਾਰਕ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕਈ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਰੋਕ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ।
🇷🇺 ਰੂਸ: Arctic ‘ਤੇ ਪੁਰਾਣਾ ਦਾਅਵਾ
ਰੂਸ Arctic ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨਾਲ ਜੋੜਦਾ ਹੈ।
ਉਸਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ NATO ਦੀ ਵਧਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ Arctic ਸੰਤੁਲਨ ਲਈ ਖ਼ਤਰਾ ਹੈ।
🇪🇺 ਯੂਰਪ ਅਤੇ ਡੈਨਮਾਰਕ: ਨਾਜ਼ੁਕ ਸੰਤੁਲਨ
ਗ੍ਰੀਨਲੈਂਡ ਡੈਨਮਾਰਕ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹੈ, ਪਰ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ।
ਯੂਰਪ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ:
- Greenland Chinese ਜਾਂ Russian ਪ੍ਰਭਾਵ ‘ਚ ਨਾ ਜਾਵੇ
- ਪਰ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸਵੈ-ਪਛਾਣ ਵੀ ਬਚੀ ਰਹੇ
👥 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਅਸਲ ਚਿੰਤਾ
- ਆਬਾਦੀ: ਲਗਭਗ 56,000
- ਰੋਜ਼ਗਾਰ, ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ, ਨਸ਼ੇ
- Climate change ਨਾਲ ਜੀਵਨ-ਸ਼ੈਲੀ ‘ਤੇ ਅਸਰ
ਸਵਾਲ ਸਾਫ਼ ਹੈ:
ਕੀ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਦੌੜ ‘ਚ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਦੱਬ ਜਾਵੇਗੀ?
ਗ੍ਰੀਨਲੈਂਡ ਅੱਜ ਵਿਸ਼ਵ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਹੈ,
ਪਰ ਇਤਿਹਾਸ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜਿੱਥੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਉੱਥੇ ਸਥਿਰਤਾ ਕਦੇ ਟਿਕੀ ਨਹੀਂ।
Punjab Sarokar News ਇਸ ਮਾਮਲੇ ‘ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਬਣਾਈ ਰੱਖੇਗਾ।